Maharashtra · Class 9 · 🔬 Science · Chapter 2
कार्य आणि ऊर्जा
कार्य (Work)ऊर्जा (Energy)गतिज ऊर्जा (Kinetic Energy)स्थितिज ऊर्जा (Potential Energy)शक्ती (Power)ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम (Law of Conservation of Energy)
या धड्यात विद्यार्थी कार्य (Work) या संकल्पनेचा शास्त्रीय अर्थ समजून घेतात, जिथे बल आणि विस्थापन यांचा संबंध महत्त्वाचा आहे. त्यांना धन, ऋण आणि शून्य कार्याचे प्रकार शिकवले जातात. तसेच, ऊर्जा (Energy) म्हणजे काय, तिचे विविध प्रकार (यांत्रिक ऊर्जा - गतीज ऊर्जा आणि स्थितीज ऊर्जा) आणि ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम यावर सविस्तर चर्चा केली आहे. मुक्तपतन (Free Fall) आणि शक्ती (Power) या संकल्पनांचीही ओळख करून दिली जाते, ज्यामुळे दैनंदिन जीवनातील घटनांमागील वैज्ञानिक कारणे समजण्यास मदत होते. हा धडा भौतिकशास्त्रातील मूलभूत संकल्पना स्पष्ट करतो, ज्या पुढील अभ्यासासाठी महत्त्वाच्या आहेत.
कार्य (Work)
भौतिकशास्त्रात, कार्य म्हणजे बल लावून वस्तूचे विस्थापन करणे. केवळ शारीरिक किंवा मानसिक क्रियेला कार्य म्हणत नाहीत.
- कार्याची वैज्ञानिक व्याख्या: जेव्हा एखाद्या वस्तूवर बल प्रयुक्त केले जाते आणि त्या बलामुळे वस्तूचे विस्थापन होते, तेव्हा 'कार्य' झाले असे म्हणतात.
- कार्याचे सूत्र:
- जर बल आणि विस्थापन एकाच दिशेत असतील
